لزوم صبر و شفافیت در بازگشایی بازار سرمایه
بازگشایی مرحلهای، ایدهای پرابهام یا راهکاری نجاتبخش؟ بهاسان از لزوم صبر و شفافیت در شراط آتشبسی میگوید که هرلحظه ممکن است بشکند.
به گزارش پایگاه خبری بهاسان، آتشبس شکننده این روزها، بازگشایی بازار سرمایه را به تصمیمی پر ریسک و حساس تبدیل کرده است. لزوم صبر و شفافیت در بازگشایی بازار سرمایه موضوعی است که کارشناسان بر آن تأکیددارند؛ چراکه وضعیت «نه جنگ، نه صلح» هرلحظه ممکن است به هم بخورد و بازار دوباره با تعطیلی یا اختلال مواجه شود.
نکته کلیدی این نیست که بازار حتماً باز شود یا بسته بماند، بلکه مسیله اصلی، فقدان برنامهریزی دقیق برای سناریوهای احتمالی آینده است. اگر کشور مجدداً وارد شرایط جنگی شود، آیا تنها راهکار پیشبینیشده، باز و بسته کردن دوباره بازار خواهد بود؟ چنین رویکردی نه منطقی است و نه حرفهای.
در این میان، شفافیت شرکتها درباره میزان خسارتهای مستقیم و غیرمستقیم جنگ، به یکی از اصلیترین پیشنیازهای بازگشایی تبدیلشده است. برخی شرکتها مستقیماً آسیبدیدهاند و برخی دیگر به دلیل اختلال در زنجیره تأمین با مشکل مواجه شدهاند. بدون اطلاع از برنامه این شرکتها برای جبران کمبودها، بازگشایی اقدامی سادهلوحانه خواهد بود.
فهرست مطالب
- آتشبس شکننده؛ تهدیدی برای بازگشایی بازار سرمایه
- شفافیت؛ شرط اول و آخر
- نقد شوندگی؛ تنها معیار نیست
- بازگشایی مرحلهای؛ ایدهای پر ابهام
آتشبس شکننده؛ تهدیدی برای بازگشایی بازار سرمایه
لزوم صبر و شفافیت در بازگشایی بازار سرمایه ریشه در واقعیت تلخ ماهیت آتشبس دارد. این آتشبس هرلحظه ممکن است از بین برود و کشور بار دیگر وارد شرایط جنگی یا تنشهای نظامی شود. در چنین وضعیتی، بازگشایی شتابزده نهتنها کمکی به بازار نمیکند، بلکه ریسک تعطیلی مجدد را نیز به همراه دارد.
نکته مهم این است که سیاستگذار باید از پیش برای چنین سناریوهایی برنامه داشته باشد. اینکه صرفاً بازار باز شود و در صورت بروز تنش دوباره بسته شود، رویکردی واکنشی و غیرحرفهای است. نهادهای ناظر و تصمیمگیرنده باید به این پرسش پاسخ دهند: اگر کشور دوباره به شرایط جنگی بازگردد، چه تدابیری برای بازار اندیشیده شده است؟ آیا مکانیزمی برای مدیریت چنین ریسکی وجود دارد؟
شفافیت؛ شرط اول و آخر
یکی از مهمترین گامها برای بازگشایی، شفافسازی جامع از سوی شرکتها است. سرمایهگذاران باید بدانند که هر شرکت چه میزان خسارت مستقیم (مانند آسیب به تأسیسات) و چه میزان خسارت غیرمستقیم (مانند اختلال در زنجیره تأمین) متحمل شده است.
همچنین برنامه شرکتها برای مدیریت این شرایط و جبران کمبودها، ازجمله تأمین مواد اولیه از طریق واردات، باید بهطور شفاف اعلام شود. لزوم صبر و شفافیت در بازگشایی بازار سرمایه بدون این اطلاعات، به یک شعار توخالی تبدیل خواهد شد.
البته ممکن است نهادهای بالادستی به دلیل ملاحظات امنیتی با انتشار کامل اطلاعات خسارتها موافق نباشند. این موضوع تا حدی قابلدرک است، اما سرمایهگذاران حداقل باید تصویری روشن و قابلاتکا از وضعیت شرکتها داشته باشند. در غیاب این اطلاعات، هرگونه ارزیابی از ریسک و بازده غیرممکن خواهد بود و تصمیمات سرمایهگذاری در فضایی از ابهام و سردرگمی اتخاذ خواهد شد.
نقد شوندگی؛ تنها معیار نیست
اگرچه کاهش نقد شوندگی یک مشکل جدی است، اما نمیتواند تنها ملاک بازگشایی بازار سرمایه باشد. لزوم صبر و شفافیت در بازگشایی بازار سرمایه یعنی در کنار نقد شوندگی، سایر الزامات نیز باید بهطور همزمان رعایت شوند. اگر معیار توقف بازار، ریسکهای جنگ و نا اطمینانی بوده، این ریسکها همچنان پابرجاست.
بنابراین، استدلال «بازار باید باز شود، چون نقد شوندگی کاهشیافته» منطقی نیست. اگر نقد شوندگی تنها معیار بود، اصولاً بازار نباید در همان روزهای ابتدایی جنگ تعطیل میشد. حالا که تعطیلی رخداده، بازگشایی نیز باید با همان معیارها و بااحتیاط کامل انجام شود.
بازگشایی مرحلهای؛ ایدهای پر ابهام
برخی کارشناسان پیشنهاد بازگشایی مرحلهای یا طبقهای را مطرح میکنند، اما این ایده میتواند یکی از نادرستترین رویکردها باشد. لزوم صبر و شفافیت در بازگشایی بازار سرمایه یعنی بازار باید با شفافیت کامل و یکپارچه بازگشایی شود، نه با ایجاد سطوح مختلف ابهام.
بازگشایی مرحلهای موجب سردرگمی در عملکرد انواع صندوقها ازجمله صندوقهای سهامی، اهرمی، مختلط و حتی درآمد ثابت خواهد شد. سرمایهگذاران نمیدانند چه انتظاری داشته باشند و این ابهام میتواند به بیاعتمادی و اختلال بیشتر منجر شود. حتی پیشنهاد بازگشایی با تأخیر برای برخی ابزارها مانند صندوقهای اهرمی یا سهامی نیز راهکار مناسبی به نظر نمیرسد.
لزوم صبر و شفافیت در بازگشایی بازار سرمایه درنهایت به یک نتیجه ساده ختم میشود. تصمیمگیرندگان باید با صبر و دقت و با در نظر گرفتن تمامی جوانب، بهترین گزینه را انتخاب کنند. بازگشایی یا عدم بازگشایی هرکدام مزایا و معایب خاص خود را دارند، اما مهمتر از خود تصمیم، نحوه اتخاذ آن و برنامه پشتیبان برای سناریوهای محتمل است. تا زمانی که ریسکهای اساسی پابرجاست و شفافیت لازم ایجاد نشده، عجله در بازگشایی میتواند هزینههای سنگینی را به سرمایهگذاران تحمیل کند.



