
امیدواری به کاهش تنشها، تقاضا را به بازار سرمایه بازگرداند
محمدحسین علیبخشی کارشناس بازار سرمایه، با اشاره به نقش تعیینکننده اخبار سیاسی در روند معاملات بازار سهام، رشد ۲.۷ درصدی شاخص کل در روز ۱۹ آبان را حاصل کاهش انتظارات منفی، افزایش نرخ دلار حواله، تحولات صنایع و بهبود وضعیت صندوقهای اهرمی دانست و درعینحال بر ضرورت احتیاط سهامداران در برابر تحولات سیاسی تأکید کرد.
بازار سرمایه در معاملات روز ۱۹ آبان، پس از دورهای از فشار ناشی از نگرانیهای سیاسی، با افزایش تقاضا و رشد گسترده شاخصها همراه شد. بهبود فضای روانی بازار در پی انتشار اخبار مربوط به میانجیگریها و کاهش احتمال تشدید تنشها، در کنار ورود دلار حواله به کانال ۱۹۰ هزارتومان و برخی تحولات مربوط به سیاستهای قیمتگذاری صنایع، زمینهساز بازگشت خریداران به معاملات شد. در این روز شاخص کل بورس ۲.۷ درصد رشد کرد و اغلب صنایع بازار در محدوده مثبت معامله شدند.
محمدحسین علیبخشی کارشناس بازار سرمایه در گفتگو با پایگاه خبری بهاسان در تشریح وضعیت معاملات روز ۱۹ آبان و عوامل اثرگذار بر روند بازار اظهار کرد: مهمترین محرک این روزهای بازار سرمایه، اخبار سیاسی است. هر زمان که سطح تنشها افزایش پیدا میکند و اخبار تهدیدآمیز بیشتری منتشر میشود، خریداران تا حدی عقبنشینی میکنند و بازار در معرض یک شوک قرار میگیرد؛ بهطوریکه معاملات عملاً منجمد میشود، خریداران از بازار فاصله میگیرند و فروشندگان فعالیت بیشتری پیدا میکنند.
وی در ادامه درباره تأثیر تحولات سیاسی و اخبار مربوط به کاهش تنشها بر فضای معاملاتی بازار افزود: معمولاً با آغاز فعالیت بازارهای جهانی تا حدودی نگرانیها درباره شروع جنگ جدید کاهش پیدا میکند. در کنار این موضوع، انتشار اخبار مثبتی درباره میانجیگریهای قطر و همچنین مطرحشدن موضوع رقیقسازی اورانیوم ۶۰ درصد ایران در داخل کشور تا عیار ۳ درصد، بر فضای بازار اثر گذاشت. صحبتهای شب گذشته ترامپ نیز امیدواریها نسبت به عدم وقوع جنگ را افزایش داد و همانطور که مشاهده شد، بازار واکنش مثبتی به این مجموعه اخبار نشان داد و شرایط معاملات به شکل محسوسی بهبود پیدا کرد.
دلار حواله و تحولات بنیادی صنایع؛ محرکهای تقاضا
علیبخشی درباره عوامل بنیادی موثر بر بازار سرمایه عنوان کرد: در کنار کاهش ریسکهای سیاسی، مجموعهای از عوامل بنیادی نیز وجود دارند که میتوانند زمینه استقبال از بازار را فراهم کنند. نخستین عامل، نرخ دلار حواله است که وارد کانال ۱۹۰ هزارتومان شده است. با توجه به اینکه نزدیک به ۶۵ درصد بازار سرمایه کشور ماهیت دلاری دارند و صنعت پتروشیمی در صدر این گروهها قرار میگیرد، افزایش نرخ دلار میتواند بر بخش قابلتوجهی از شرکتهای بورسی اثرگذار باشد و در نهایت کلیت بازار را تحت تأثیر قرار دهد.
این کارشناس بازار سرمایه در خصوص احتمال تغییر سیاستهای قیمتگذاری در برخی صنایع توضیح داد: موضوع دیگری که این روزها در بازار مطرح میشود، فاصله گرفتن برخی صنایع از نرخگذاری دستوری است. در حال حاضر این موضوع بیشتر درباره دو صنعت روانکار و لاستیک مطرحشده و شایعات زیادی پیرامون تغییر سازوکار قیمتگذاری این دو گروه وجود دارد.
وی درباره شرایط صنعت لاستیک و اثر احتمالی اصلاح قیمتها بر وضعیت تولیدکنندگان افزود: صنعت لاستیک به دلیل شرایط تحریمی و محاصره، برای تأمین مواد اولیه خود با دشواریهای زیادی مواجه است. در چنین شرایطی، اگر نرخها افزایش پیدا کند و به شرکتهای این صنعت اجازه داده شود قیمت محصولات خود را بهروز کنند، امکان جبران بخشی از مشکلات ناشی از کمبود مواد اولیه و کاهش ۳۰ درصدی تولید فراهم خواهد شد.
احتمال حذف بند هفت اضطرار و تغییر سازوکار حمایتی اوره
علیبخشی در تشریح اخبار مربوط به صنعت پالایشگاهی گفت: خبرهایی به گوش میرسد مبنی بر اینکه بند هفت اضطرار پالایشگاهیها با اعتراض بیشتر شرکتهای این صنعت مواجه شده و قرار است این بند حذف شود. این موضوع نیز یکی دیگر از تحولاتی است که میتواند بر وضعیت شرکتهای پالایشگاهی اثرگذار باشد.
این کارشناس بازار سرمایه در ادامه با اشاره به موضوع مطالبات شرکتهای اوره ساز از دولت اظهار کرد: صنعت اوره نیز با مسیله مطالبات از دولت روبهرو بوده است. شرکتهای تولیدکننده اوره موظف بودند بخشی از محصول تولیدی خود را در قالب حمایت از بخش کشاورزی در اختیار وزارت جهاد کشاورزی قرار دهند. اختلاف میان قیمت اوره حمایتی و قیمتی که این محصول در بورس کالا به فروش میرسید، بهعنوان مطالبه شرکتها از دولت در صورت سود و زیان آنها ثبت میشد؛ اما دولت نیز معمولاً بدهی خود را پرداخت نمیکرد و این مسیله به زیان شرکتها منجر میشد.
وی درباره تغییر احتمالی این سازوکار و مصوبه اخیر دولت توضیح داد: اخیراً مصوبهای مطرحشده که بر اساس آن، دولت بدهیهای خود به شرکتهای اوره ساز را از محل پول گاز تهاتر کند. همچنین قرار است ازاینپس اوره حمایتی به شکل گذشته وجود نداشته باشد؛ به این معنا که اوره در بورس کالا با قیمت آزاد کشف شود و دولت برای حمایت از کشاورزان، اعتبار خرید در اختیار آنها قرار دهد.
کاهش حباب منفی صندوقهای اهرمی و بازگشت رونق به معاملات
علیبخشی با اشاره به نقش صندوقهای اهرمی در تحولات اخیر بازار سرمایه بیان کرد: یکی دیگر از محرکهای اصلی بازار در روزهای اخیر، صندوقهای اهرمی بودهاند. این صندوقها در مقطعی با حباب منفی نزدیک به ۳۰ درصد معامله میشدند، اما پس از تغییر ساختار آنها و فعال شدن بازارگردان روی این نمادها، شرایط بهبود پیدا کرد. از طرف دیگر، دامنه نوسان این صندوقها به ۶ درصد افزایش یافت و همین عوامل باعث شد حباب منفی آنها تا امروز که با شما صحبت میکنم، به حدود ۱۰ درصد کاهش پیدا کند.
وی درباره تأثیر همزمان این عوامل بر معاملات روز ۱۹ آبان افزود: مجموعه این اتفاقات در کنار یکدیگر باعث شد امروز بازار شرایط بسیار مثبتی را تجربه کند. شاخص کل ۲.۷۰ درصد رشد داشت و تمام صنایع بازار سبزپوش بودند. صندوقهای اهرمی با صف خرید مواجه شدند و گروههای پالایشگاهی، پتروشیمی، روانکار، خودرویی و بانکی نیز در محدوده مثبت معامله شدند. بهطورکلی، هر صنعتی را که بررسی میکردیم، بهسختی میشد نمادی پیدا کرد که در آن روز منفی معاملهشده باشد.
تغییر سرانه خریدوفروش و افزایش تحرک در بازار مشتقه
این کارشناس بازار سرمایه در خصوص تغییر رفتار معاملهگران حقیقی و وضعیت سرانه معاملات اظهار کرد: هفته گذشته سرانه خرید حقیقیها حدود ۵۰ تا ۶۰ میلیون تومان بود، درحالیکه سرانه فروش به حدود ۱۳۰ میلیون تومان میرسید؛ اما امروز شاهد بودیم که سرانه فروش به حدود ۸۰ میلیون تومان کاهش پیدا کرد و سرانه خرید نیز در طول بازار متغیر بود و به محدوده ۱۲۰ تا ۱۳۰ میلیون تومان رسید. این تغییرات نشان میدهد که وضعیت تقاضا نسبت به هفته گذشته بهبود پیداکرده است.
علیبخشی درباره شرایط کلی بازار و وضعیت معاملات ابزارهای مشتقه افزود: شرایط بازار در حال حاضر مناسب است. زمانی که کلیت بازار سبزپوش میشود، در کنار آن مشاهده میکنیم که بازار مشتقه نیز دوباره رونق گرفته است. برای نمونه، قراردادهای اختیار خرید یا کال آپشنهای صندوق اهرم بازدهیهای قابلتوجهی را ثبت میکنند. این موضوع نشان میدهد که بخشی از انتظارات مثبت به بازار بازگشته و معاملهگران احتمال کاهش تنشها را در تحلیلهای خود لحاظ میکنند.
ضرورت احتیاط سهامداران در برابر تحولات سیاسی
علیبخشی در پایان با اشاره بهاحتمال تداوم شرایط مثبت بازار و ریسکهای سیاسی پیشرو تأکید کرد: امیدوارم شرایط فعلی ادامه پیدا کند، اما نکتهای که باید موردتوجه قرار بگیرد این است که در دو مقطع گذشته نیز درست در اوج خوشبینیها نسبت به مذاکرات، به کشور حمله شد؛ بنابراین توصیه من به سهامداران این است که بدون بررسی شرایط و توجه به ریسکها وارد معاملات نشوند و مراقب اخبار سیاسی باشند.
وی در جمعبندی صحبتهای خود خاطرنشان کرد: سهامداران باید اخبار سیاسی را بهدقت دنبال کنند و درعینحال، بااحتیاط در این بازار صعودی فعالیت داشته باشند تا بتوانند از فرصتهای موجود برای کسب سود استفاده کنند.
پایان مطلب



