
واکنش فراتر از انتظار بازار سرمایه به تمهیدات نظارتی؛ بورس چگونه از سد هیجان گذشت؟
در حالی که بسیاری از ناظران انتظار بازگشایی قرمزرنگ بورس را داشتند، بازار سرمایه با هماهنگی ارکان نظارتی به شکلی متعادل فعالیت خود را آغاز کرد. علیرضا فرشید ضمن هشدار نسبت به چالشهای جدی در زنجیره تأمین صنایع ناشی از ابهامات ژئوپلیتیک، استراتژی فعلی معاملهگران را نه کسب بازدهی واقعی، بلکه رویکرد «هجینگ» یا پوشش ریسک برای حفظ قدرت خرید در برابر تورم دانست.
به گزارش پایگاه خبری بهاسان، بازگشایی بازار سرمایه و فرابورس پس از یک دوره توقف طولانی ۷۰ روزه، به یکی از مهمترین چالشهای نظام مالی کشور تبدیلشده بود؛ شرایطی که در آن بسیاری از ناظران و فعالان اقتصادی انتظار بازگشایی با فشار فروش گسترده و ریزشهای سنگین را داشتند.
در گفتوگو با علیرضا فرشید کارشناس بازار سرمایه، به بررسی ابعاد مختلف این بازگشایی، تأثیر تمهیدات نظارتی، چالشهای زنجیره تأمین در سایه ابهامات ژیوپلیتیک و رفتار معاملهگران در مسیر حفظ ارزش داراییها در برابر تورم در بازار خواهیم پرداخت.
بااینحال، برخلاف این پیشبینیهای بدبینانه، بازار با تدابیر اتخاذشده به شکلی متعادل فعالیت خود را از سر گرفت و در بسیاری از نمادها حتی شاهد تشکیل صفهای خرید بودیم؛ عملکردی که فراتر از انتظارات اولیه بود و نشان داد که ترکیبی از ابزارهای نظارتی و رویکرد منطقی سهامداران میتواند اثرات شوکهای خارجی را تا حد زیادی مدیریت کند.
این بازگشایی موفق، مرهون هماهنگی ارکان نظارتی و اتخاذ تصمیمات استراتژیک در مقطعی حساس بود که از یکسو مانع از تخلیه هیجانی فروش شد و از سوی دیگر، فضای لازم برای ورود نقدینگی بر اساس تحلیلهای بنیادی را فراهم کرد.
فهرست مطالب
- گذار از دوره توقف؛ فراتر از پیشبینیها
- نقش کلیدی تمهیدات نظارتی در کنترل هیجان
- ارکان نظارتی و مدیریت هوشمندانه بازگشایی
- ورود نقدینگی و عملکرد نهادهای مالی
- چالشهای زنجیره تأمین در سایه ابهامات و محاصره
- رفتار بازار ارز و حرکت بهسوی تعادل
- سهام بهمثابه سپر تورمی؛ رویکرد هجینگ در بازار
گذار از دوره توقف؛ فراتر از پیشبینیها
علیرضا فرشید، کارشناس بازار سرمایه در گفتوگو با پایگاه خبری بهاسان، با اشاره به بازگشایی بورس تهران و فرابورس پس از حدود ۷۰ روز توقف، شرایط بازار را ارزیابی کرد و گفت: برخلاف نظر یا پیشبینی بسیاری از فعالان که انتظار بازگشایی قرمز رنگی را داشتند، خوشبختانه بازار با تمهیداتی که اندیشیده شده بود، متعادل معامله شد. در بسیاری از نمادها حتی شاهد تشکیل صفهای خرید بودیم که این عملکرد، فراتر از انتظارات اولیه بود.
نقش کلیدی تمهیدات نظارتی در کنترل هیجان
فرشید در تشریح عوامل موثر بر عملکرد مطلوب روزهای نخست بازگشایی اظهار کرد: تمهیدات اندیشیده شده ازجمله ارایه تسهیلات ۲۰۰ میلیون تومانی با وثیقه سهام، انتشار اوراق تبعی و بازگشایی بدون دامنه نوسان برای نمادهایی که به مجمع رفته یا افشای «الف» داشتند، بازخورد بسیار مثبتی در بازار داشت. او تصریح کرد که این اقدامات باعث شد صفهای فروش سریعتر تعدیل شوند و برخلاف تجربههای گذشته، وضعیت گردش پول در بازار وضعیت نامطلوبی نداشته باشد.
ارکان نظارتی و مدیریت هوشمندانه بازگشایی
این کارشناس بازار سرمایه با تأکید بر عملکرد ارکان نظارتی، بهویژه سازمان بورس و اوراق بهادار، افزود: آنها با برگزاری جلسات مستمر و تمهیدات بهموقع، نمره قبولی گرفتند؛ بهویژه اینکه تا به این لحظه، سهامی که بیشترین آسیب را از تحولات اخیر دیدهاند و بخش عمدهای از ارزش بازار را تشکیل میدهند، بازگشایی نشدهاند تا از فشارهای هیجانی کاسته شود.
ورود نقدینگی و عملکرد نهادهای مالی
فرشید با اشاره به رویکرد سهامداران در قبال این شرایط گفت: سهامداران با واکنش به این وضعیت سعی کردند که سهام خود را نگهداری کنند یا کمتر دست به فروش بزنند؛ خریداران نیز بر اساس گزارشهای ارایهشده و پتانسیلهای ارزندگی، اقدام به ورود به بازار کردند که نتیجه آن ورود حدود ۳.۵ هزار میلیارد تومان پول به بازار در دو روز نخست بود. او همچنین تأکید کرد که عملکرد سبدگردانها و صندوقها نیز تفاوت معناداری با فعالان حقیقی نداشت و آنها نیز از فروشهای هیجانی فاصله گرفتند.
چالشهای زنجیره تأمین در سایه ابهامات و محاصره
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به لزوم اتخاذ استراتژیهای مبتنی بر چینش سبد سرمایهگذاری هشدار داد که به دلیل تداوم سایه جنگ و ابهامات موجود، نباید صرفاً بر دارایی خاصی مانند سهام وزن داد. او توضیح داد: صنایعی که هدف حملات قرار گرفتند، در زنجیره تأمین با مشکلات جدی مواجه شدهاند؛ بهطوریکه صنایع پاییندستی با کمبود مواد اولیه و صنایع بالادستی با نبود مشتری روبهرو هستند. همچنین بسته شدن صادرات کشور در خلیجفارس و محاصره دریایی، موانع بزرگی را پیشروی شرکتها قرار داده است که در کنار مشکلات تسویه و انتقال وجوه، شرایط را دشوار کرده است.
رفتار بازار ارز و حرکت بهسوی تعادل
فرشید در خصوص رفتار دلار گفت: بر اثر محاصره و کمبود ورود کالا، عدم صادرات و کاهش تقاضا برای واردات، بازار دلار با تلاطم خیلی جدی مواجه نشد و از محدوده هیجانی چندروزه فاصله گرفته و به محدوده تعادلی حدود ۱۸۰ هزارتومان بازگشت. بااینحال باید مدنظر داشت که در این شرایط، ورود کالا و ارز به کشور با چالشهای جدی همراه است.
سهام بهمثابه سپر تورمی؛ رویکرد هجینگ در بازار
این کارشناس بازار سرمایه در پایان خاطرنشان کرد: فعالان اقتصادی برای مقابله با تورم به دنبال «پوشش تورمی» هستند؛ موضوعی که در بازارهای مختلف از سکه و طلا تا خودرو و لوازمخانگی بهعنوان کالاهای بادوام مشاهدهشده است. همچنین در بازار ملک نیز به دلیل افزایش قیمت تمامشده و تورم انتظاری، شاهد رشد قیمتها بودهایم.
علیرضا فرشید تأکید کرد: در شرایط کنونی، رشد در بازارهای مختلف بیش از آنکه به دنبال کسب بازده واقعی فراتورمی باشد، در مسیر «هج کردن» (پوشش ریسک) و محافظت در برابر تورم حرکت میکند. یکی از دلایل اصلی عدم بروز فشار فروش گسترده پس از ۷۰ روز بازگشایی، همین رویکرد استفاده از سهام بهعنوان سپر تورمی است که در کنار تمهیدات نظارتی، مانع از هیجانات منفی در بازار شده است.



