
بازار سرمایه در پیچوخم تنش و مذاکره / وقتی سیاست نبض بورس را میگیرد
افت شاخص، خروج نقدینگی و رشد جذابیت بازارهای موازی، بورس را به یکی از حساسترین مقاطع سالهای اخیر رسانده است؛ بازاری که سرنوشت آن بیش از هر زمان دیگری به سیاست و مذاکرات گره خورده است.
به گزارش بهاسان، ندا کریمی کارشناس بازار سرمایه، در گفتوگو با رسانه «بهاسان» به بررسی وضعیت کنونی بورس تهران، دلایل افت شاخصها در ماههای اخیر و چشمانداز پیشروی سرمایهگذاران پرداخت. به گفته وی، بازار سرمایه ایران در این مدت تحت تأثیر همزمان چندین عامل مهم ازجمله تحولات سیاسی، افزایش ریسکهای منطقهای و تغییر رفتار سرمایهگذاران، روزهای پر نوسانی را پشت سر گذاشته است.
افت ۱۳.۷ درصدی شاخص از ابتدای بهمن
کریمی با اشاره به آمارهای بازار اعلام کرد که شاخص کل بورس از ابتدای بهمنماه تاکنون حدود ۱۳.۷ درصد کاهشیافته است. هرچند بخش کوچکی از این افت در روزهای اخیر جبران شده، اما به گفته وی شروع این روند نزولی تقریباً همزمان با اظهارات اخیر رییسجمهور آمریکا درباره ایران بوده است. این همزمانی بار دیگر نشاندهنده حساسیت بالای بازار سرمایه به تحولات سیاسی و اظهارنظرهای بینالمللی است.
تأثیر عمیق جنگ ۱۲ روزه بر روان سرمایهگذاران
این کارشناس بازار سرمایه یکی از مهمترین دلایل کاهش اعتماد سرمایهگذاران را تجربه «جنگ ۱۲ روزه» و پیامدهای آن برشمرد. وی توضیح داد که بسته شدن بازار در آن مقطع و سپس بازگشایی همراه با ریزش شدید، تأثیر منفی عمیقی بر روحیه و رغبت فعالان اقتصادی گذاشت.
کریمی افزود: همزمان با افزایش تنشها در سطح منطقه و جهان، طلا دوباره وارد مدار صعودی شد و قیمت ارز نیز تحت تأثیر همین فضای سیاسی رشد کرد. به گفته وی، در چنین شرایطی انتقال بخشی از سرمایهها به سمت داراییهای امن مانند طلا و ارز، واکنشی طبیعی از سوی سرمایهگذاران بوده که در عمل نیز در بازار کشور رخ داد.
نشانههای تغییر فضا: مذاکرات و توقف رشد طلا
به اعتقاد کریمی، در حال حاضر نشانههایی از تغییر نسبی شرایط به چشم میخورد. آغاز مذاکرات، یک دورنمای نسبتاً مثبت پیشروی فعالان اقتصادی ایجاد کرده است. از سوی دیگر، قیمت طلا در بازار داخلی وارد فاز خنثیشده که میتواند به معنای توقف موقت جذابیت این دارایی برای سرمایهگذاران باشد. ارزش کل بازار سرمایه به حدود ۸۰ میلیارد دلار رسیده که درواقع میتوان آن را «کف تاریخی» برای این شاخص مهم در نظر گرفت.
نرخ بهره بالا؛ عاملی مزاحم اما بیتأثیر بر تورم
این تحلیلگر در ادامه به یکی از چالشهای ساختاری بازار پرداخت و گفت: نرخ بهره بالا، درحالیکه تأثیر محسوسی بر مهار تورم نداشته، فشار جدی بر بازار سرمایه وارد کرده است. این موضوع نشاندهنده ناکارآمدی نسبی ابزار نرخ بهره در شرایط کنونی اقتصاد ایران است که نه به هدف اصلی خود یعنی کنترل تورم دستیافته و نه توانسته از فشار بر بخش مولد اقتصاد بکاهد.
ارزندگی سهام در سایه سودهای ثبتشده
کریمی با نگاهی به وضعیت بنیادی شرکتها، نکته مهمی را مطرح کرد: در حال حاضر، بسیاری از شرکتها در محدودههای ارزنده قیمتی قرارگرفتهاند. وی با استناد به گزارشهای مالی منتشرشده و سودهای ثبتشده توسط شرکتها، تأکید کرد که بازار ازنظر بنیادی در موقعیت مناسبی برای جذب سرمایه قرار دارد. اگر فضای تنش فروکش کند و پیشرفت محسوسی در مذاکرات حاصل شود، بازار سرمایه میتواند دوباره بهعنوان یک گزینه جدی و جذاب برای سرمایهگذاری مطرح شود.
بازده دوگانه؛ ویژگی منحصربهفرد بازار سرمایه در شرایط فعلی
کریمی در بخش دیگری از گفتوگوی خود به پتانسیل بازدهی دوگانه بازار سرمایه در مقایسه با بازارهای موازی اشاره کرد. در شرایطی که بازارهایی مانند طلا عمدتاً تنها بازده قیمتی ایجاد میکنند، بخش قابلتوجهی از شرکتهای بورسی در محدودهای قرار دارند که هم بازده نقدی قابلتوجهی از محل سود تقسیمی دارند و هم از پتانسیل رشد قیمتی برخوردارند. این ویژگی حتی در مقایسه با نرخ تورم و نرخ بهره جاری نیز میتواند جذاب باشد.
چشمانداز بازگشت نقدینگی به بازار سرمایه
این کارشناس بازار سرمایه در پایان گفتوگوی خود نتیجهگیری کرد که اگرچه در ماههای اخیر بخشی از نقدینگی از بازار سهام خارج و وارد بازار طلا شده است، اما انتظار میرود با تثبیت شرایط و بهبود روابط بینالمللی، این سرمایهها دوباره به سمت بازار سرمایه بازگردند.
بازار در مقطع فعلی میتواند هم بازده نقدی مناسب و هم بازده قیمتی قابلتوجهی را برای سرمایهگذاران فراهم کند. کلید اصلی بازگشت اعتماد و رونق پایدار به بازار سرمایه، نه در تغییر متغیرهای بنیادی شرکتها که در کاهش ریسکهای سیاسی و ایجاد ثبات در فضای کلان اقتصاد نهفته است.
پایان مطلب



